Een zelfreinigende sproeier spoelt zichzelf met schoon leidingwater af, voor en na elke wasbeurt, en trekt zich daarna terug achter een klepje in de zitting. Vrijwel elk model met een stroomaansluiting doet dit, dus het vinkje zegt weinig. Wat wel verschilt, is waar de sproeier van gemaakt is.
Wat het is
De cyclus is bij de meeste modellen hetzelfde: het staafje schuift uit, er loopt een paar seconden water langs de buitenkant, dan begint de wasbeurt, en na afloop herhaalt het spoelen zich voordat de sproeier terugschuift. Achter dat klepje ligt hij buiten de spatzone van de pot en van de spoeling.
Een enkele fabrikant doet meer dan afspoelen, bijvoorbeeld met een uv-lampje op de sproeier of met speciaal behandeld spoelwater. Dat zijn merkgebonden extra’s die je in de productfolder vindt.
Waar het verschil in zit
Omdat vrijwel alles zelfreinigend is, kies je op het materiaal van de sproeier:
- Roestvrij staal (ook edelstaal of inox). Hard, glad en kleurvast. Kalk hecht er wel op, maar poets je eraf zonder krassen. Soms met een antibacteriële coating of een verchroomde tip. De gangbare keuze in het hogere segment.
- Kwarts-acrylcomposiet. Massief gegoten materiaal dat je ook van baden en wastafels kent. Geen coating die kan loslaten, en het voelt minder koud aan dan metaal.
- Aluminium met antibacteriële coating. Licht en goedkoper te maken, maar het werk zit in de coating, en die laag kan slijten of beschadigen.
- Kunststof. Zacht en flexibel, wat prettig is als je er tegenaan komt, maar het krast en verkleurt eerder dan metaal.
Bij een flink deel van de modellen staat het materiaal nergens vermeld. Dat is geen teken van iets slechts, maar wel een vraag om aan de verkoper te stellen.
Het nadeel
De naam wekt de indruk dat je niets meer hoeft te doen, terwijl de sproeier alleen aan de buitenkant wordt afgespoeld met hetzelfde water dat er toch al doorheen loopt. Kalk in het watersysteem verdwijnt er niet mee; daarvoor is een ontkalkprogramma nodig, en in een gebied met hard water vaker dan je zou willen. Zie ook de gids over ontkalken en onderhoud.
Ook de opening en het klepje waarachter de sproeier wegtrekt zijn niet zelfreinigend, en juist daar verzamelt zich aanslag. Daar moet je met de hand bij. Bij modellen met een aparte sproeier voor de ladydouche heb je twee van die plekken. En gebruik je chloor, schuurmiddel of ontstopper, dan haal je een coating er blijvend af.
Voor wie het uitmaakt
De functie zelf hoef je niet te zoeken, die zit er toch wel op. Het materiaal telt als je in een gebied met hard water woont of het apparaat lang wilt houden: massief materiaal vergeeft meer dan een coating.
Kun je zelf niet goed bij de sproeier om af en toe te poetsen, weeg dan zwaarder mee hoe makkelijk de zitting opent of loskomt, en of de sproeierpositie de sproeier ver genoeg uitschuift om er met een doekje bij te komen.